Joods-Christelijke Dialoog

Leven in dienst van de ander

Armstrong en Soetendorp

Scopus Award voor Awraham Soetendorp 
“Daar staat ze, een kleine krachtige vrouw, een wetenschapper. Ze komt net boven het spreekgestoelte uit, maar haar woorden brengen een energie in de zaal.” Aldus Eeuwout Klootwijk over Karin Armstrong die sprak bij de uitreiking van de Scopus Award aan Avraham Soetendorp. Klootwijk vervolgt:  “Ze staat voor de deuren van een synagoge. Recht voor haar zit de rabbijn. Om hem draait het allemaal. Of eigenlijk meer: om zijn werk, zijn levenslange compassievolle inzet voor de dialoog. Naast de vrouw staat een kan met twee glazen water. Symbolisch: uit de ene bron putten verschillende tradities. Of zie ik er te veel in?

De vrouw is Karen Armstrong, bekend van haar vele boeken over religies, religieus fundamentalisme, compassie en de gulden regel in de godsdiensten. Boeken over Jezus, de Boeddha, Mohammed. De rabbijn is Avraham Soetendorp. Hij krijgt vandaag, 19 november, een prijs uitgereikt van de Hebreeuwse Universiteit in Jeruzalem, de Scopus Award.
De synagoge is de liberale synagoge in Den Haag, recht tegenover het Malieveld. De beveiliging is er, maar staat er ontspannen bij.

De hele middag is er een symposium over interreligieuze dialoog. Is het een onderonsje van gelijkgestemden, of gaat het om iets urgents? Deze wereld wordt geteisterd door tal van crises, wat kunnen mensen vanuit verschillende tradities in samenwerking met anderen vooral praktisch doen? Tikkoen olam, je slaat de handen ineen om de wereld leefbaarder te maken. Of ga je vooral uit van de gulden regel, zoals verwoordt door Hillel, maar in variaties overal te vinden: ‘Wat jou onaangenaam is, doe dat niet aan je medemens. Dat is de hele Tora, de rest is uitleg daarvan. Ga en leer’. Karen Amstrong riep het uit: ‘Onze gekwelde aarde vraagt meer dan ooit om compassie: je inleven in en meeleven met de ander, de armen en verdrukten’. En daarbij komt de ecologie: compassie om de natuur en het milieu.

Mijn gedachten gingen uit naar tien jaar geleden. Toen, op 12 november 2009, werd het Handvest voor compassie gelanceerd, op initiatief van Karen Amstrong. Ook Avraham Soetendorp was er vanaf het begin bij betrokken. Ik besteedde er toen aandacht aan in een dienst in de Grote Kerk in Goes (zie: https://www.handvestvoorcompassie.nl/). Het woord compassie begon toen voor mij te leven. Nu zit ik tien jaar later onder het gehoor van beiden, nog even bezield. Ik kijk om me heen en zie vertegenwoordigers uit heel verschillende richtingen, Joods, rooms-katholiek, protestant, religieuze instellingen, universitair, de politiek, de journalistiek. Op de een of andere manier bindt iets ons allemaal samen: het gevoel van urgentie dat deze wereld iets heel dringends nodig heeft: compassie (of met welk woord voor verbinding en bewogenheid je het ook wilt benoemen). Het verlangen om elkaar te verstaan en te begrijpen in alle verscheidenheid. De wil te leven in een wereld waarin te leven valt. Als ik de synagoge verlaat, zie ik het Malieveld, waar nu een grote circustent opgesteld staat. Wanneer komt daar een demonstratie voor compassie?

Eeuwout Klootwijk werkt voor joods-christelijke relaties op het Protestants Landelijk Dienstencentrum en is daarnaast predikant in Oost-Souburg.